Naar de inhoud
Krachtenwijzer
Rubriek: Kernkwaliteiten

Kernkwaliteiten lijst: 120 kwaliteiten met valkuilen

17 min lezenRedactie Krachtenwijzer

Dit zijn 120 kernkwaliteiten in zes groepen: denken, doen, samenwerken, zorgen, leiden en creëren. Bij elke kwaliteit staat hoe je haar herkent, wat de valkuil is, welke uitdaging erbij hoort en wat je allergie wordt. Kies er geen tien uit een lijst. Kies er drie waar je een voorbeeld bij hebt.

Zo gebruik je deze lijst

Je leest de lijst als een kwadrant, niet als een rijtje woorden. Het kernkwadrant van Daniel Ofman verbindt vier elementen: kernkwaliteit, valkuil, uitdaging en allergie. Ze hangen zo samen: te veel van je kernkwaliteit wordt je valkuil, en de uitdaging is de positieve tegenpool van die valkuil. Te veel van je uitdaging wordt je allergie. Een valkuil is dus geen zwak punt: de kwaliteit zelf is er wel, je overdrijft haar.

Een veelgebruikt voorbeeld is daadkracht. Je valkuil is drammerigheid, je uitdaging is geduld en je allergie is passiviteit. In de tabel hieronder vind je dezelfde opbouw bij elke kwaliteit.

Kolom Wat het is
Kwaliteit Het woord. Zoek het woord dat het dichtst bij jou ligt, niet het mooiste.
Zo herken je het Een korte omschrijving, in gedrag. Zie je jezelf zo bezig?
Valkuil Wat er gebeurt als je te veel van deze kwaliteit inzet.
Uitdaging Wat je kunt oefenen om de valkuil te temperen. Het is de positieve tegenpool van de valkuil.
Allergie Wat je irriteert bij anderen, omdat het de overdrijving van je uitdaging is.

Dat een kwaliteit omslaat in een valkuil is geen eigenaardigheid van Ofmans model. Grant en Schwartz beschreven in 2011 (Perspectives on Psychological Science, deel 6, p. 61-76) dat veel positieve eigenschappen een omgekeerd U-verband hebben: te veel van het goede wordt nadelig. Het kwadrant is wel een werkvorm en geen meetinstrument. De valkuilen en allergieën in de tabellen zijn de meest herkenbare, niet de enige. Heb je bij een kwaliteit een andere valkuil, dan geldt die van jou.

Zoek je een bepaald woord? Gebruik op je telefoon of computer ‘zoek op pagina’. Wil je liever eerst zien wat bij je past? Doe dan de gratis krachtentest en kom terug met je uitslag.

De 120 kwaliteiten per groep

Elke groep heeft twintig kwaliteiten. De indeling is een gemak om te kunnen zoeken. Veel kwaliteiten passen in twee groepen, en je hoeft niet uit elke groep een kwaliteit te kiezen. De lijst is niet compleet: zie haar als startpunt. Past jouw kracht er niet precies in, zoek dan het dichtstbijzijnde woord en beschrijf zelf wat je doet.

Denken

Kwaliteit Zo herken je het Valkuil Uitdaging Allergie
Analytisch Je ontleedt een probleem in delen voordat je kiest Blijven analyseren Besluitvaardigheid Overhaast handelen
Nieuwsgierig Je stelt vragen die voor je eigen taak niet nodig zijn Afdwalen Focus Tunnelvisie
Kritisch Je ziet in een plan waar het knelt Alles afkeuren Waardering Naïviteit
Logisch Je redeneert in stappen die een ander kan volgen Kil overkomen Inleven Overgevoeligheid
Overzicht houden Je ziet het geheel en hoe de delen op elkaar passen Details missen Precisie Muggenzifterij
Nauwkeurig Je vindt de fout in de laatste kolom Pietepeuterigheid Souplesse Slordigheid
Leergierig Je volgt een cursus voordat je de kennis nodig hebt Leren in plaats van doen Toepassen Onvoorbereid beginnen
Vooruitdenkend Je noemt de risico’s voordat het misgaat Piekeren Spontaniteit Impulsiviteit
Objectief Je scheidt feiten van meningen Afstandelijkheid Betrokkenheid Meegesleept raken
Onderzoekend Je zoekt de bron achter een bewering Wantrouwen Vertrouwen geven Goedgelovigheid
Strategisch Je bepaalt eerst waar je heen wilt Te ver vooruitkijken Aandacht voor het nu Kortzichtigheid
Reflectief Je blikt na een klus terug en leert ervan Zelfkritiek Zelfvertrouwen Overmoed
Relativerend Je houdt dingen in verhouding Onverschilligheid Dingen serieus nemen Opgejaagdheid
Helder formuleren Je maakt van een rommelig verhaal drie zinnen Te simpel samenvatten Nuance Wollig praten
Verbanden leggen Je ziet wat losse gegevens met elkaar te maken hebben Overinterpreteren Toetsen Bewijsdwang
Geconcentreerd Je blijft uren in één taak Afgesloten raken Open staan voor je omgeving Afgeleid raken
Ruimdenkend Je weegt meerdere kanten voordat je oordeelt Vaag blijven Standpunt innemen Stijfkoppigheid
Onderbouwend Je komt met cijfers of bronnen bij een standpunt Betweterigheid Nederigheid Jezelf wegcijferen
Probleemoplossend Je zoekt bij vastlopen meteen een uitweg Ongevraagd oplossen Luisteren Eindeloos aanhoren
Praktisch denkend Je kiest wat werkt boven wat mooi is Weinig oog voor het grote plaatje Visie Dromerigheid

Doen

Kwaliteit Zo herken je het Valkuil Uitdaging Allergie
Doorzetten Je maakt af wat je begint, ook als het taai wordt Doordrukken Bijsturen Wispelturigheid
Daadkracht Je pakt op wat blijft liggen Drammerigheid Geduld Passiviteit
Betrouwbaar Wat je toezegt, gebeurt Nooit nee zeggen Grenzen aangeven Afwijzendheid
Organiseren Je regelt wie wat wanneer doet Controledrang Loslaten Chaos
Initiatief nemen Je begint zonder dat iemand het vraagt Anderen overrulen Aansluiten bij een ander Meelopen
Energiek Je steekt anderen aan met tempo Jezelf uitputten Rust nemen Traagheid
Zelfstandig Je hebt geen aansturing nodig Alles alleen doen Hulp vragen Afhankelijkheid
Resultaatgericht Je kijkt naar wat iets oplevert Doel boven mensen Aandacht voor het proces Eindeloos vergaderen
Handen uit de mouwen Je helpt mee met de klus Eerst doen, dan denken Eerst overleggen Praatjes zonder actie
Stressbestendig Je blijft rustig als het druk wordt Signalen negeren Tijdig aangeven wat te veel is Zeurderigheid
Flexibel Je schakelt mee als de plannen veranderen Alles goed vinden Eigen koers houden Koppigheid
Gedreven Je zet er je volle aandacht op Jezelf vergeten Balans zoeken Lauwheid
Snel schakelen Je pakt een nieuwe taak direct op Oppervlakkig werken Verdieping Traagheid
Gestructureerd Je werkt met een vast stramien Star vasthouden Ruimte voor het onverwachte Rommel
Punctueel Je bent op tijd en levert op tijd Streng zijn voor laatkomers Begrip tonen Laksheid
Verantwoordelijkheid nemen Je zegt: dat is van mij Alles naar je toe trekken Taken verdelen Ontwijken
Moedig Je zegt wat anderen laten liggen Roekeloosheid Voorzichtigheid Besluiteloosheid
Zelfdiscipline Je doet het ook als niemand kijkt Streng voor jezelf Mildheid Slapheid
Efficiënt Je haalt overbodige stappen weg Te kaal werken Zorgvuldigheid Treuzelen
Improviseren Je redt je zonder plan Onvoorbereid zijn Voorbereiden Overplannen

Samenwerken

Kwaliteit Zo herken je het Valkuil Uitdaging Allergie
Luisteren Je laat iemand uitpraten en vat samen Vergeten wat je zelf vindt Je mening geven Dominant praten
Teamspeler Je zet het team boven je eigen klus Jezelf wegcijferen Eigen inbreng Eigenwijsheid
Collegiaal Je springt bij zonder dat het gevraagd wordt Te veel op je bordje nemen Grenzen aangeven Zelfzuchtigheid
Loyaal Je blijft achter collega’s of je baas staan Blind volgen Kritisch zijn Dwarsliggen
Eerlijk Je zegt hoe het zit Botheid Tact Gladheid
Open Je deelt wat je weet en voelt Alles vertellen Discretie Geheimzinnigheid
Diplomatiek Je brengt een lastig punt zo dat het aankomt Vermijden Duidelijk zijn Hard confronteren
Bemiddelen Je zoekt de middenweg tussen twee kampen Partijen sussen Kant kiezen Partijdigheid
Verbinden Je koppelt mensen die elkaar kunnen helpen Het iedereen naar de zin maken Nee durven zeggen Onbenaderbaarheid
Inclusief Je let op wie er niet aan het woord komt Betuttelen Mensen hun eigen ruimte gunnen Onverschilligheid
Respectvol Je behandelt iedereen met dezelfde beleefdheid Te voorzichtig blijven Rechtuit zijn Grofheid
Duidelijk communiceren Je zegt wat je bedoelt en wat je nodig hebt Te veel uitleggen Ruimte laten Hints geven
Overtuigen Je krijgt mensen mee met argumenten Mensen overpraten Vragen stellen Vraag na vraag
Onderhandelen Je zoekt een uitkomst waar beide kanten mee leven Te snel toegeven Je grens bewaken Onbuigzaamheid
Netwerken Je kent mensen en houdt contact Oppervlakkige contacten Verdieping Isolement
Constructief Je komt bij kritiek met een voorstel Overal een plan van maken Eerst begrijpen Klagen zonder voorstel
Humor Je maakt een gespannen moment luchtig Grapjes op het verkeerde moment Ernst Zwaarmoedigheid
Vriendelijk Je groet, vraagt na en lacht Pleasen Weerwoord geven Kribbigheid
Kennis delen Je legt uit wat je weet Les geven Vragen stellen Onwetend doen
Aanspreken Je geeft feedback als iets niet gaat Afrekenen Waardering geven Slijmen

Zorgen

Kwaliteit Zo herken je het Valkuil Uitdaging Allergie
Empathisch Je voelt aan wat iemand nodig heeft Andermans stemming overnemen Afstand houden Kilheid
Behulpzaam Je biedt hulp aan voordat iemand erom vraagt Altijd beschikbaar zijn Nee zeggen Hardheid
Geduldig Je geeft iemand de tijd om te leren Te lang afwachten Duidelijk ingrijpen Bruuskheid
Attent Je onthoudt wat belangrijk is voor een ander Opdringerig zijn Ruimte geven Verwaarlozen
Zorgzaam Je let erop dat het iedereen goed gaat Overbezorgd zijn Vertrouwen op de ander Laissez-faire
Betrokken Wat anderen overkomt, gaat je aan Meelijden tot je erdoor uitgeput raakt Afstand bewaren Koelbloedigheid
Vertrouwenwekkend Mensen vertellen je dingen Andermans zorgen meedragen Je eigen zorgen delen Geslotenheid
Rustig Je kalmeert een gespannen situatie Passief lijken Vuur tonen Opvliegendheid
Gastvrij Je laat mensen zich welkom voelen Te veel regelen Gasten zelf laten doen Laten aanmodderen
Servicegericht Je lost een klantvraag volledig op Elke wens inwilligen De grens van het aanbod aangeven Stroefheid
Dankbaar Je merkt op wat goed gaat en zegt dat Kritiekloos tevreden zijn Verbeterpunten benoemen Mopperen
Vergevingsgezind Je laat een fout los Grenzen laten overschrijden Grenzen bewaken Onverzoenlijkheid
Tactvol Je kiest je woorden zodat het wordt ontvangen Om de hete brij heen draaien Rechtuit zeggen Ongezouten zeggen
Beschermend Je komt op voor wie het zwakker heeft Overbeschermen Laten oefenen Aan hun lot overlaten
Bemoedigend Je ziet wat iemand al kan en zegt dat Te rooskleurig zijn Realistisch zijn Ontmoedigen
Toegankelijk Iemand durft je alles te vragen Altijd storen toelaten Je rust bewaken Ontoegankelijkheid
Discreet Wat je hoort, blijft bij jou Dingen achterhouden die gedeeld moeten worden Tijdig melden Roddelen
Mild Je oordeelt zacht over fouten Te slap zijn Normen hanteren Strengheid
Aandachtig Je merkt kleine veranderingen in iemand op Dingen lezen die er niet zijn Vragen in plaats van aannemen Uitvragen
Bescheiden Je laat anderen schitteren Onzichtbaar blijven Laten zien wat je kunt Opscheppen

Leiden

Kwaliteit Zo herken je het Valkuil Uitdaging Allergie
Richting geven Je zegt waar we heen gaan Voor anderen invullen Mee laten denken Eindeloos overleggen
Inspireren Mensen willen jouw verhaal volgen Mooie praatjes Bewijzen met daden Saaiheid
Delegeren Je geeft taken uit en laat los Taken dumpen Meekijken Micromanagement
Besluitvaardig Je neemt een besluit als het moet Overhaast kiezen Informatie afwachten Dralen
Coachen Je stelt vragen in plaats van antwoorden te geven Nooit zelf zeggen hoe Duidelijk adviseren Bevelen
Motiveren Je weet wat iemand aanspoort Opjagen Rust gunnen Laks laten
Ondernemend Je ziet een kans en zet iets op Te veel tegelijk Afronden Stilstand
Gezag uitstralen Als jij iets zegt, luisteren mensen Autoritair worden Tegenspraak toelaten Aan alle kanten toegeven
Visie hebben Je beschrijft hoe het over drie jaar eruitziet Luchtkastelen bouwen Concreet maken Verstikkende detaillering
Standvastig Je blijft bij je koers onder druk Star zijn Open staan Meewaaien
Zelfverzekerd Je gaat het gesprek in alsof je erbij hoort Jezelf overschatten Twijfel toelaten Onzekerheid
Rechtvaardig Je meet met dezelfde maat Regels boven mensen Maatwerk Willekeur
Voorbeeld geven Je doet voor wat je vraagt Zelf alles doen Anderen laten uitvoeren Vanaf de zijlijn kijken
Ambitieus Je wilt een stap verder Jachtigheid Tevreden zijn Zelfgenoegzaamheid
Competitief Je wilt winnen en trekt anderen mee Verliezers laten voelen dat ze verliezen Gunnen Meedoen om mee te doen
Vertrouwen geven Je geeft iemand de ruimte Te weinig controle Controleren Wantrouwen
Grenzen stellen Je zegt wat kan en wat niet kan Rigide zijn Soepel zijn Grenzeloosheid
Prioriteiten stellen Je kiest wat nu telt Dingen laten vallen die voor anderen belangrijk zijn Alles even zorgvuldig doen Verspillen
Presenteren Je brengt een verhaal voor een groep Zenden zonder te luisteren Dialoog Verlegenheid
Kansen zien Je ziet mogelijkheden in een probleem Overal kansen zien Beperkingen erkennen Pessimisme

Creëren

Kwaliteit Zo herken je het Valkuil Uitdaging Allergie
Creatief Je komt met een idee waar niemand aan dacht Ideeën niet afmaken Afronden Vastgeroest werken
Origineel Jouw aanpak lijkt op die van niemand anders Anders zijn om het anders zijn Bewezen methoden gebruiken Slaafs kopiëren
Fantasierijk Je ziet situaties die er nog niet zijn Wegdromen Nuchterheid Kaalheid
Vernieuwend Je stelt voor het anders te doen Verandering om de verandering Bestaande waarde behouden Behoudzucht
Gevoel voor vorm Je ziet meteen wat scheef staat Opmaak boven inhoud Inhoud eerst Prutswerk
Verhalen vertellen Je maakt van een feit een verhaal Aandikken Beknopt zijn Droge opsommingen
Experimenteren Je probeert iets uit voordat je het uitlegt Rommelen Evalueren Alles dichttimmeren
Ontwerpend Je denkt vanuit wie het gaat gebruiken Eindeloos schaven Opleveren Haastwerk
Visueel denken Je tekent het op in plaats van het uit te leggen Anderen kunnen het niet volgen in woorden Verwoorden Lange teksten
Inventief Je maakt iets van wat er ligt Knutselen Standaardwerkwijzen volgen Regeltjes
Speels Je maakt van een taak een spel Niet serieus genomen worden Ernst tonen Stroefheid
Avontuurlijk Je kiest de nieuwe route Onnodig risico Veiligheid bewaken Angstvalligheid
Associatief Je springt van het ene idee naar het volgende Een zwervend verhaal Een rechte lijn Stijve volgorde
Muzikaal Je hoort ritme en toon in een gesprek of ruimte Je in je eigen wereld sluiten Aansluiten bij de groep Stilte
Handvaardig Je maakt met je handen wat een ander alleen bedenkt Mooier maken dan nodig Goed genoeg vinden Slordigheid
Stijlgevoel Je voelt wat bij elkaar past Je eigen smaak opleggen Ruimte voor andermans smaak Smaakloosheid
Verbeeldingskracht Je ziet de uitkomst voor je Teleurgesteld raken door de werkelijkheid Werken met wat er is Fantasieloosheid
Ideeën genereren Je bedenkt er tien in tien minuten Het kiezen vergeten Selecteren Ideeën afkappen
Uitdrukkingskracht Je zegt of laat zien wat je voelt Dramatiseren Ingetogen blijven Vlakheid
Vakmanschap Je werkt aan je ambacht tot het klopt Het nooit af vinden Loslaten Half werk

Je eigen drie kiezen: drie bewijsvragen

Loop de lijst één keer door en streep alles aan wat je herkent. Houd daarna met drie vragen de drie over die echt van jou zijn. Veel mensen strepen er twintig aan. Dat is normaal en het klopt ook: je hebt er meer dan drie. Het gaat erom welke drie je kunt bewijzen.

  1. Kan ik er een voorbeeld bij vertellen uit de afgelopen twee jaar? Een situatie, wat jij deed, wat het opleverde. Lukt dat niet in een paar zinnen, dan is het woord een wens of een zelfbeeld, nog geen kracht. Hoe je zo’n voorbeeld opbouwt, lees je bij de STARR-methode.
  2. Zou een ander dit ook zeggen? Stuur twee mensen die je kennen een bericht en vraag in welke situatie ze jou deze kwaliteit hebben zien gebruiken. Hoe je dat vraagt zodat je een echt antwoord krijgt, staat bij feedback vragen.
  3. Herken ik de valkuil bij mezelf? Dit is de scherpste vraag. Een kwaliteit die echt van jou is, kun je ook overdrijven. Herken je de valkuil niet eens, dan heb je de kwaliteit waarschijnlijk niet in zo’n mate dat je ervan struikelt. Zie je bij jezelf juist de allergie terug, dan lees je de uitdaging als het gebied waar je nog in kunt groeien.

Een voorbeeld met drie keuzes. Stel, Sanne (verzonnen voorbeeld) streept aan: nauwkeurig, luisteren, doorzetten, empathisch, organiseren en humor. Ze loopt de vragen langs.

  • Nauwkeurig: voorbeeld ja (ze vond in de maandafsluiting een dubbele boeking van € 4.200), twee collega’s herkennen het, de valkuil pietepeuterigheid herkent ze meteen. Blijft staan.
  • Luisteren: voorbeeld ja (ze nam een klacht van een klant over en de klant bleef), haar manager herkent het, de valkuil dat ze haar eigen mening vergeet, herkent ze ook. Blijft staan.
  • Doorzetten: voorbeeld ja (de nieuwe werkwijze die ze twee keer opnieuw uitlegde), maar niemand noemde het ooit, en de valkuil doordrukken herkent ze nauwelijks. Valt af.
  • Organiseren: voorbeeld ja (de teamdag), anderen herkennen het, valkuil controledrang herkent ze. Blijft staan.

Ze houdt drie over: nauwkeurig, luisteren en organiseren. Humor en empathisch heeft ze niet gekozen. Dat betekent niet dat ze die niet heeft. Het betekent dat ze daar nog geen bewijs bij heeft.

Wil je dezelfde keuze maken op basis van je antwoorden op vragen in plaats van een lijst woorden? De krachtentest geeft een top van drie tot vijf, met per kracht de overdrijving en een opdracht voor deze week. De test meet geen talent en geeft geen beroepsadvies. Het is een eerste ordening.

Van woord naar voorbeeld

Een woord overtuigt niemand, een voorbeeld wel. ‘Ik ben nauwkeurig’ zegt een ander ook. Dit zegt alleen jij: ‘Bij de maandafsluiting in mijn bijbaan vond ik een dubbele boeking van € 4.200, omdat ik elke regel naast het bankafschrift legde.’ Die zin heeft een situatie, wat jij deed en een uitkomst.

Zo vertaal je een kwaliteit uit de tabel naar een zin die je kunt zeggen:

Stap Wat je doet Voorbeeld bij luisteren
1 Kies de kwaliteit en lees de herkenningszin ‘Je laat iemand uitpraten en vat samen’
2 Zoek een moment waarop je dat deed Een boze klant bij de servicebalie
3 Schrijf op wat jij precies deed Ik liet hem uitpraten en vatte zijn klacht samen
4 Schrijf op wat het opleverde Hij kalmeerde en we vonden binnen tien minuten een oplossing
5 Zet het in één zin ‘Bij een klacht aan de servicebalie heb ik eerst samengevat wat de klant zei, waardoor hij kalmeerde en we samen een oplossing vonden.’

Voor een gesprek heb je per kwaliteit zo’n zin nodig, en daarnaast eerlijk de valkuil: ‘Mijn valkuil is dat ik soms te lang luister en mijn eigen mening vergeet. Daar let ik inmiddels op door mijn punt vooraf op te schrijven.’ Het gebruik daarvan in een sollicitatie staat uitgewerkt bij sterke punten in je sollicitatiegesprek. Meer over hoe het model zelf werkt, ook wat het niet kan, vind je in het kernkwadrant van Ofman.

Veelgestelde vragen

Hoeveel kernkwaliteiten kies je uit de lijst?

Kies er drie. Voor elke kwaliteit moet je een voorbeeld uit de afgelopen twee jaar kunnen vertellen. Lukt dat bij meer dan drie, houd dan de drie over waar ook een ander je op herkent.

Wat is het verschil tussen een valkuil en een allergie?

Je valkuil is te veel van je kwaliteit, bijvoorbeeld drammerigheid bij daadkracht. Je allergie is te veel van je uitdaging, bijvoorbeeld passiviteit bij geduld. De valkuil is wat jij kunt overdrijven, de allergie is wat jou irriteert bij anderen.

Is een valkuil hetzelfde als een zwak punt?

Nee. Een valkuil is de overdrijving van een kwaliteit die je hebt. Een zwak punt is wat je (nog) niet goed kunt. Bij een valkuil is de kwaliteit zelf er wel.

Is dit een complete lijst van alle kernkwaliteiten?

Nee. Het zijn 120 kwaliteiten in zes groepen, bedoeld als startpunt. Past jouw kracht er niet precies in, zoek dan het dichtstbijzijnde woord en beschrijf zelf wat je doet.

Geschreven en nagekeken door Redactie Krachtenwijzer. Iets wat niet klopt? Laat het ons weten.